Projektowanie instalacji dla obiektów o dużej kubaturze, takich jak centra logistyczne, magazyny wysokiego składowania czy hale produkcyjne, to zadanie o wysokim stopniu skomplikowania inżynieryjnego. Profesjonalne oświetlenie hal to nie tylko kwestia doboru opraw o wysokim strumieniu świetlnym, ale przede wszystkim zapewnienie ergonomii pracy, efektywności energetycznej oraz pełnego bezpieczeństwa zgodnie z rygorystycznymi normami. Jako specjaliści z firmy Awex, analizując setki dokumentacji technicznych, zauważamy powtarzające się schematy błędów, które mogą generować olbrzymie koszty na etapie eksploatacji.
Niedopasowanie optyki do specyfiki pracy
W obiektach wielkopowierzchniowych kluczowym parametrem nie jest tylko ilość światła, ale sposób jego dystrybucji. Jednym z podstawowych błędów jest: stosowanie opraw o uniwersalnym, szerokim rozsyle światła w alejkach magazynowych wysokiego składowania.
Takie podejście generuje dwa poważne problemy:
-
marnowanie energii – znaczna część strumienia świetlnego oświetla szczyty regałów zamiast podłogę i płaszczyzny robocze;
-
efekt olśnienia – operatorzy wózków widłowych patrzący w górę są oślepiani, co stwarza realne zagrożenie wypadkiem.
W Awex zwracamy uwagę, że w takich przestrzeniach należy stosować oprawy z wyspecjalizowaną optyką soczewkową (wąskostrumieniową), która kieruje światło dokładnie tam, gdzie jest ono potrzebne.
Brak centralizacji systemów oświetlenia awaryjnego
Projektanci przyzwyczajeni do mniejszych kubatur często automatycznie dobierają oprawy awaryjne z własnym zasilaniem (autonomiczne). W przypadku obiektu, w którym zainstalowanych jest kilkaset lub kilka tysięcy punktów świetlnych, jest to błąd systemowy.
Rozproszony system zasilania oznacza:
-
wysokie koszty serwisowe – konieczność wymiany akumulatorów w każdej oprawie z osobna, często na dużej wysokości;
-
utrudniony monitoring – ręczne sprawdzanie statusu opraw jest w tak dużym obiekcie niemożliwe.
Rozwiązaniem, które promujemy w Awex dla obiektów wielkokubaturowych, są systemy centralnej baterii (CBS). Pozwalają one na umieszczenie źródła zasilania w jednym, łatwo dostępnym pomieszczeniu technicznym. Upraszcza to procedury konserwacyjne i gwarantuje, że system ppoż. zadziała niezawodnie w momencie zagrożenia.
Traktowanie oświetlenia podstawowego i awaryjnego jako odrębnych bytów
W nowoczesnym budownictwie przemysłowym granica między oświetleniem podstawowym a awaryjnym zaciera się na korzyść integracji. Błędem jest: projektowanie dwóch niezależnych instalacji, które dublują swoje funkcje i zagracają sufit (lub korytka kablowe).
Dzięki zastosowaniu odpowiednich modułów adresowalnych, oprawy oświetlenia podstawowego mogą pełnić funkcję oświetlenia awaryjnego. Takie rozwiązania, znane z naszych systemów, pozwalają na optymalizację kosztów inwestycji. Jedna, wysokiej jakości oprawa przemysłowa może pracować w trybie sieciowym, a po zaniku napięcia – przejść na zasilanie z baterii centralnej, realizując wymogi normy PN-EN 1838.
Pomijanie systemów sterowania i monitoringu
Wielka kubatura to wielkie zużycie energii. Projektowanie oświetlenia bez zaawansowanego systemu sterowania (np. DALI) to skazywanie inwestora na straty. Częstym przeoczeniem jest: brak czujników natężenia oświetlenia i ruchu w strefach, gdzie dostęp światła dziennego przez świetliki dachowe jest wystarczający przez dużą część dnia.
To samo dotyczy systemów bezpieczeństwa. Brak cyfrowego monitoringu opraw awaryjnych (np. system SmartVisio) uniemożliwia szybką reakcję służb technicznych na awarię. W obiekcie wielkopowierzchniowym informacja o tym, że konkretna oprawa na końcu hali nr 3 jest niesprawna, musi trafić do zarządcy automatycznie.
Zlekceważenie warunków środowiskowych
Hale przemysłowe to często trudne środowisko pracy. Błędem projektowym jest: dobór opraw o standardowej odporności do miejsc, gdzie panuje wysokie zapylenie, wilgoć lub skrajne temperatury (np. chłodnie).
Zarówno oświetlenie podstawowe, jak i systemy ppoż. muszą być dostosowane do tych warunków. W przypadku elektroniki awaryjnej, skrajne temperatury drastycznie skracają żywotność akumulatorów, jeśli nie są one umieszczone w systemie centralnym, w klimatyzowanym pomieszczeniu.
